|
دومین بزرگداشت اسطوره شناس
نامدار ایران،
همکار اسبق
ساموئل بکت
|
عرفان قانعی فرد
|
وبلاگ قانعی فرد:
erphaneqaneeifard.blogfa.com
پنجشنبه
۲ شهريور ۱۳۸۵ - ۲۴ اوت ۲۰۰۶
امروز صبح در دانشگاه دوبلین ایرلند ، دومین مراسم و آئین
بزرگداشت اسطوره شناس فقید کرد ایرانی و همکار سابق ساموئل بکت ، روناک
یاسین برگزار شد که در آن تنی چند از همکاران سابقش یاد و خاطره وی را
گرامی داشتند.
روناک یاسین – کرد زبان - استاد و پژوهشگر دانشگاه دوبلین بامداد
روزشنبه ۱۳ آوریل ۲۰۰۲ به علت سکته مغزی در سن ۸۲ سالگی، در واشنگتن
آمریکا در گذشت.

او از بزرگترین منتقدان ادبی، زبانشناس و اسطوره شناسان ایرانی بود اما
افسوس در زادگاه و موطنش و میان مردمانش ناشناخته ماند . وی در سال
۱۹۲۰ در یکی از روستاهای اطراف مریوان – در کردستان – متولد شد. پس از
مهاجرت به عراق ، تحصیلات خود را در دانشگاه بغداد در رشته علوم تربیتی
ادامه و سپس راهی دانشگاه بیروت شد. یاسین در سال ۱۹۴۹ وارد دانشگاه
الزهرا مصر شد.
وی در سال ۱۹۵۳ دارای کرسی در دانشگاه اوپسالا سوئد شد و سپس در
دانشگاه مسکو به تحصیل در رشته جامعه شناسی و تاریخ پرداخت. تحقیق در
زمینه اسطوره شناسی در مصر، سوریه و چین فعالیت در فاصله سالهای ۱۹۵۶
تا ۱۹۶۷ بود. وی سپس برای تدریس به دانشگاه هاروارد آمریکا رفت و در
آنجا به تدریس اسطوره شناسی پرداخت. سال سال ۱۹۶۹ یاسین به همراه
ساموئل بکت – رمان نویس ایرلندی و برنده جایزه نوبل – جلسات نقد ادبی
درامهای تمثیلی را برگزار کرد و در سال ۱۹۷۲ کاندیدای جایزه ادبی
پولیتزر شد.
روناک یاسین در مدت سی سال در رشتههای زبان و ادبیات انگلیسی و فرانسه
و لاتین و روسی و زبانشناسی و اسطوره شناسی به تدریس در چند دانشگاه
معتبر جهان پرداخت.
از جمله آثار این نویسنده و محقق ایرانی، می توان به ۱۱۰ مقاله ادبی و
تحقیقی در تحلیل اسطوره و نقد ادبی و داستان روایتی و شبه خاطره وی –
خاطرات یک رعیت کرد – اشاره کرد. وی بنا به آشنایی با بزرگانی مانند
ساموئل بکت، در گفتار و نوشتارش، ضعف و محرومیت و درماندگی انسانها را
تصویر میکرد و انعکاس این گفته را میتوان در داستان روایتی و شبه
خاطره وی – که نوعی اعتراض به اوضاع اجتماعی معاصر است – مشاهده کرد.
در اولین مراسم سالگرد درگذشت یاسین در دانشگاه دوبلین حضور یافتم و
درباره این نویسنده فقید سخنرانی کردم؛ اما امسال به خاطر کسالت جسمی
از شرکت در این مراسم بازماندم ...اما یاسین، روحی بلند و بی پروا داشت
و در آثارش قدرت خلاقیت و روانی کلام و سادگی زبانش نشان از نازک بینی
وی دارد و جهان و عشق را آیینه روح و تصویر زندگی انسان میدانست.
در باره داستان روایتی و شبه خاطرهای این زن اسطوره شناس ایرانی باید
بگویم:
در ایرلند با وی آشنا شدم، که البته به مدد پرفسور هامیلتون بود ، از
حسن رفتار و سعه صدر و تواضع و رها بودنش در عین عصیانگری تفکرش، لذت
بردم....هر چند سالها بود که در روزهای تلخ غربت به دور از وطن
بازمانده بود. و درباره نحوه ترجمه داستان روایتی و شبه خاطره یاسین -
خاطرات یک رعیت کرد – می گویم :
نوشتهها و گفتارهای پراکنده وی را ضبط کردم – که همواره به انگلیسی و
فرانسه سخن میگفت و انگار کردی و فارسی را به کلی از یاد برده بود.
اما در بازگفتن داستان خاطراتش، تفکر حساس و نگاه انتقادی وی، جنبههای
صور خیالی رنگ و بوی حماسی و آزاد اندیشانه وی کاملا به چشم میآید.
یادش گرامی باد و راهش پر رهرو
|